Wielkość tekstu
NFZ

PROTETYKA

 

 

W Polsce protetyka ze względów kosmetycznych należy do rzadkości. Polski pacjent często zasiada na fotelu dentystycznym, gdy jest już za późno na leczenie zachowawcze i protetykę wykonywaną tylko dla poprawy wyglądu zęba. Uzupełnienia protetyczne można jednak robić wykorzystując istniejące zęby, zarówno żywe jak i martwe.

Rodzaje uzupełnień


Lekarze stosują prosty podział na uzupełnienia protetyczne stałe i ruchome.

Do stałych zaliczamy:
o wkłady i nakłady typu onlay i inlay,
o korony protetyczne,
o licówki,
o mosty,
o wkłady koronowo-korzeniowe (jako pośredni etap leczenia przy wykonywaniu korony lub mostu).

Uzupełnienia ruchome to:
o proteza osiadająca
o proteza szkieletowa


Korona protetyczna (na żywym zębie)


Stomatolog szlifuje zewnętrzną część zęba, a technik przygotowuje na podstawie pobranych wycisków koronę. Metoda wskazana przy dużej podatności na próchnicę, uszkodzeniach znacznego obszaru zęba i oczywiście ze względów kosmetycznych. Korony wykonywane są z porcelany na metalu lub z porcelany tłoczonej pod ciśnieniem (bez metalu). Kiedy zdecydujemy się na drugi sposób wykonania korony, efekt kosmetyczny będzie naprawdę perfekcyjny (metal zakłóca nieco złudzenie naturalnego wyglądu zęba). Natomiast porcelana bez podłoża metalowego zapewnia dobrą przezierność uzupełnienia. Światło przechodzi przez porcelanowy ząb tak, jak przez naturalny, dając perfekcyjny efekt kosmetyczny. Korony wykonane z żywic kompozytowych są dużo rzadziej stosowane. Ich trwałość jest znacznie mniejsza niż koron porcelanowych.

Korona protetyczna (na martwym zębie)


Po zakończeniu leczenia kanałowego lekarz wykonuje wkład koronowo-korzeniowy zakotwiczony w korzeniu. W ten sposób odbudowuje utraconą część zębinową. Na taką konstrukcję stomatolog zakłada koronę porcelanową na metalu. Metoda wskazana jest w przypadku dużej utraty twardych tkanek zęba, gdyż wkład koronowo-korzeniowy daje wzmocnienie i solidne oparcie dla korony. Trwałość korony zależy od higieny pacjenta i oczywiście od precyzji wykonania uzupełnienia.

Licówki


Lekarz szlifuje cieniutką zewnętrzną warstwę zęba (tzw. licową) i uzupełnia ją nową, wykonaną z porcelany lub kompozytu. Licówki wykonuje się zazwyczaj na zębach przednich, gdzie najbardziej liczą się efekty kosmetyczne. Przy martwym zębie licówka może również wzmocnić strukturę zęba.

Mosty


To dobra metoda na rekonstruowanie brakujących zębów. Przy mostach wykorzystuje się istniejące zęby. Lekarz wykonuje tzw. filary (oszlifowując zęby jak pod korony) - na nich zostanie osadzony cały most. Uzupełnienie to wykonuje się z jednego kawałka metalu. Cała konstrukcja to dwie korony uzębienia i przęsło, które odtworzy nieistniejące zęby. Całość jest pokryta porcelaną i zacementowana na filarach. Pacjent z tego typu odbudową powinien używać specjalnych nitek do czyszczenia pod przęsłami mostu (tzw. super floss).

Proteza osiadająca


Powinna być stosowana w przypadku bezzębia lub jako uzupełnienie czasowe po ekstrakcji (tzw. natychmiastówka). Natychmiastówka zastosowana po usunięciu zębów polepsza gojenie, zmniejsza zanik kości oraz pomaga w prawidłowy sposób uformować wyrostek zębodołowy. Błędem jest proponowanie pacjentowi protezy osiadającej, gdy nie ma całkowitego bezzębia, ponieważ proteza osiadająca w sposób niefizjologiczny przenosi obciążenia na kość, która zaczyna stosunkowo szybko zanikać. Zęby bezpośrednio sąsiadujące z taką protezą powoli tracą przyczep z kością, a to już krok do zębów rozchwianych, które trzeba usunąć. Bywa, że w ten sposób pacjent traci ostatnie zęby, na których można cokolwiek odbudować. Proteza osiadająca leży bezpośrednio na dziąśle, więc uciska je, co bywa nieprzyjemne. Jest zawsze wykonana z akrylu oraz ma metalowe elementy w postaci haczyków, które zapobiegają przemieszczaniu się protezy w ustach.

Proteza szkieletowa


Skonstruowana na wzór szkieletu, obciążenia powstające w jamie ustnej przenosi w sposób fizjologiczny. Całość wykonuje się z jednego odlewu, który różnym systemem mocowań (np. klamry) obejmuje pozostałe, jeszcze istniejące zęby. Na nie przenoszona jest znaczna część siły żucia. Brakujące zęby i fragmenty dziąseł odtworzone są z akrylu. Proteza ta nie przylega bezpośrednio do okolicy przydziąsłowej istniejących zębów, dlatego nie powoduje niebezpiecznego ich rozchwiania. Jest rozwiązaniem korzystniejszym niż proteza osiadająca. Niekiedy proteza szkieletowa jest na życzenie pacjenta wyposażona w specjalne zamki protetyczne, dzięki czemu uzupełnienie nie ma już nieestetycznych klamer. Zamki lub zasuwy ukryte są wewnątrz konstrukcji, a więc są zupełnie niewidoczne, co daje jeszcze lepszy efekt kosmetyczny.

 

Sonda
Z jakich (bezpłatnych) akcji profilaktycznych korzystałeś(aś)?